“Hoge biodiversiteit is een soort verzekering tegen toekomstige kwalen. Er zijn dan altijd soorten die juist tegen droogte of natte voeten kunnen, waardoor het ecosysteem blijft functioneren. Biodiversiteit is een onmisbare bondgenoot bij het tegengaan van de impact van klimaatverandering op boerenland en landschappen.”, aldus Matty Berg. Matty is in het dagelijks leven Hoogleraar Ecologie& Evolutie aan de VU. Bij Land van Ons is hij vrijwilliger in het team Biodiversiteit en Landbouw. We legden hem de vraag voor hoe onze boeren het hoofd kunnen bieden aan toenemende droge zomers en  

Matty: “Wat de gevolgen zijn van droogte op de biodiversiteit is sterk afhankelijk van waar je zit. Waar ik werk in het westen zie ik nog niet zoveel effect op soorten, ik werk momenteel ook veel in oevers en die zijn sowieso nat. In het oosten van het land kun je de gevolgen al meer zien aan de kwaliteit van de planten, bijvoorbeeld aan de akkerranden. Vooral watergebonden planten, en insecten zoals libellen komen als eerste onder druk te staan.  

Hitte nekslag voor gevoelige vlinders 
Naast de verminderde neerslag hebben we ook te maken gehad met zeer hoge temperaturen. Voor bepaalde insecten, zoals bijvoorbeeld gevoelige vlinders, kan dat net de nekslag zijn.  
Gemiddeld hogere temperaturen kunnen ook de interactie tussen soorten uit balans brengen. Zo kan de ontwikkeling van insecten een versnellingsslag maken. En dan het voortplantingssucces van vogels die insecten eten verminderen. 

We kunnen zeker wat doen 
Matty geeft aan dat we verschillende maatregelen kunnen treffen. Soms vraagt dat om een andere manier van werken of visie en om samenwerking. 

• Zorgen voor wateropslag in perioden dat er veel regen valt. Water vasthouden, ruimte geven aan water. Dit vraagt om gebiedsgericht werken. Ons watersysteem is meestal gericht op het snel afvoeren van water en daardoor onvoldoende bestand tegen verdroging.   

• Met schaduw- en natte plekken zorgen voor variatie in temperatuur en vocht.  

• Verhogen van het peil van de sloten waar dat kan, samen met het Hoogheemraadschap. De sloten op het perceel zelf hebben vooral een waterbergende / lokale functie en daar kunnen we zelf soms het peil verhogen.  

• Greppels aanleggen in graslanden en deze verbinden met grotere sloten. Dat heeft als nadeel dat het maaibeleid soms moet worden aangepast en dat er minder grond overblijft voor de landbouw, maar de kwaliteit van het gras in droge tijden is dan hoger.